Nie istnieje jedna licencja ani pozwolenie na drona. W 2025 roku legalny lot może jednak wymagać rejestracji operatora, szkolenia pilota, oznaczenia urządzenia i zgłoszenia lotu w aplikacji DroneTower. Zakres obowiązków zależy przede wszystkim od MTOM drona, jego klasy, obecności kamery oraz miejsca lotu.
Czy trzeba mieć pozwolenie na drona?
W przepisach nie funkcjonuje „licencja na drona” przypisana do konkretnego urządzenia. Dron jest bezzałogowym statkiem powietrznym, a obowiązki dotyczą dwóch osób lub ról. Operator odpowiada za użytkowanie systemu i zwykle musi się zarejestrować, natomiast pilot steruje dronem i w określonych przypadkach musi posiadać potwierdzone kompetencje.
W kategorii otwartej, obejmującej większość lotów rekreacyjnych i niskiego ryzyka, nie składa się ogólnego wniosku o „pozwolenie na latanie”. Nie oznacza to jednak pełnej dowolności. Trzeba przestrzegać limitów, sprawdzić strefę lotu i przed startem wykonać wymagane zgłoszenie w DroneTower.
Jakie wymagania zależą od masy drona?
Najważniejszym parametrem nie jest masa urządzenia w konkretnej chwili, lecz MTOM (Maximum Take-off Mass), czyli maksymalna masa startowa określona dla danego drona. Obejmuje ona urządzenie w konfiguracji dopuszczonej przez producenta, wraz z możliwym wyposażeniem lub ładunkiem. Dlatego sam fakt, że dron podczas ważenia ma mniej niż 250 g, nie zawsze przesądza o zakresie obowiązków.
Przed zakupem sprawdź dane producenta, klasę drona oraz instrukcję. Szczególne znaczenie ma różnica między TOM, czyli aktualną masą startową, a MTOM, czyli maksymalną masą, z jaką dron może bezpiecznie wystartować.
| Klasa lub masa drona | Rejestracja operatora | Szkolenie pilota |
|---|---|---|
| Poniżej 250 g, bez kamery lub czujnika pozwalającego identyfikować osoby | Zwykle nie jest wymagana, z wyjątkiem sytuacji wynikających z klasy lub przeznaczenia urządzenia | Co do zasady nie jest wymagane w kategorii otwartej |
| Poniżej 250 g, z kamerą | Zwykle wymagana jest rejestracja operatora w ULC | Najczęściej nie jest wymagane dla drona C0, ale trzeba znać instrukcję i zasady lotu |
| Powyżej 250 g lub z wymaganiami właściwymi dla klas C1–C3 | Wymagana jest rejestracja operatora i oznaczenie drona numerem operatora | W zależności od klasy i podkategorii wymagane są kompetencje A1/A3 albo A2 |
Wyjątkiem mogą być drony będące zabawkami w rozumieniu właściwych przepisów. Nie należy jednak automatycznie uznawać każdego małego modelu za zabawkę. Kamera, oznaczenie producenta, klasa urządzenia i jego przeznaczenie mogą zmienić zakres obowiązków.
Jak zarejestrować operatora i zgłosić lot?
Rejestracja operatora odbywa się w systemie Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Po jej zakończeniu operator otrzymuje indywidualny numer, który trzeba umieścić na każdym używanym dronie w sposób trwały i możliwy do odczytania. Rejestracja operatora nie jest tym samym co szkolenie pilota.
Przed rozpoczęciem lotu w kategorii otwartej należy przejść następującą procedurę:
- Zarejestruj się jako operator w systemie ULC, jeśli dla danego drona i sposobu użytkowania jest to wymagane.
- Umieść otrzymany numer operatora na dronie.
- Sprawdź w aplikacji DroneTower aktualne strefy geograficzne, ograniczenia i warunki wykonywania lotu.
- Wykonaj w aplikacji wymagany check-in przed startem i postępuj zgodnie z wyświetlonymi instrukcjami.
DroneTower jest narzędziem PAŻP służącym do zgłaszania lotów i sprawdzania dostępności przestrzeni powietrznej. Obowiązek zgłoszenia nie znika tylko dlatego, że lot jest rekreacyjny, odbywa się na własnej posesji albo dotyczy drona o masie poniżej 250 g.
Dla dronów powyżej 250 g często wymagane jest szkolenie i zaliczenie testu A1/A3. W przypadku operacji bliżej osób, właściwych dla podkategorii A2, potrzebne są dodatkowe kompetencje. Samo zarejestrowanie operatora nie zastępuje szkolenia.
Jakie zasady obowiązują podczas lotu?
Kategoria otwarta obejmuje podkategorie A1, A2 i A3. Każda z nich określa, jak blisko ludzi i zabudowy można wykonywać operację:
- A1 – loty w pobliżu osób, ale nie nad zgromadzeniami ludzi, z wymaganiami zależnymi od klasy drona.
- A2 – loty bliżej osób, możliwe po uzyskaniu dodatkowych kompetencji i zachowaniu wymaganych odległości.
- A3 – loty z dala od osób, zabudowy i terenów użytkowanych przez ludzi.
Podczas każdego lotu trzeba zachować podstawowe ograniczenia:
- nie przekraczaj wysokości 120 m nad najbliższym punktem powierzchni ziemi,
- utrzymuj drona w zasięgu wzroku, czyli wykonuj lot VLOS,
- nie lataj nad zgromadzeniami ludzi ani wbrew ograniczeniom wskazanym w DroneTower,
- szanuj prywatność osób i nie rejestruj posesji lub mieszkań w sposób naruszający ich prawa.
Lot nad prywatną posesją nie daje automatycznie prawa do nagrywania mieszkańców ani ignorowania przepisów o ochronie prywatności. W pobliżu lotnisk, w strefach CTR, nad miejscami chronionymi lub podczas akcji ratunkowej mogą obowiązywać dodatkowe ograniczenia. W takich przypadkach sama rejestracja i check-in nie muszą wystarczyć.
Brak wymogu szkolenia dla małego drona nie oznacza, że można latać nim wszędzie. Masa urządzenia wpływa na kompetencje pilota, ale lokalizacja lotu nadal może całkowicie zmienić warunki operacji.
Za naruszenie przepisów, lot w niedozwolonej strefie albo stworzenie zagrożenia mogą grozić sankcje administracyjne i karne. W zależności od rodzaju naruszenia w grę może wchodzić grzywna sięgająca 15 tys. zł, a w poważniejszych przypadkach także odpowiedzialność karna, włącznie z karą pozbawienia wolności. Wysokość i rodzaj sankcji zależą od konkretnego czynu, dlatego nie należy traktować podanych wartości jako automatycznej kary za każdy błąd.
W praktyce osoba kupująca drona w 2025 roku powinna najpierw sprawdzić MTOM i klasę urządzenia, następnie zarejestrować się jako operator, jeśli jest to wymagane, zdobyć właściwe kompetencje pilota i przed każdym lotem użyć DroneTower.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje aktualnych wytycznych Urzędu Lotnictwa Cywilnego, Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej ani indywidualnej oceny prawnej konkretnej operacji.
