Bi-amping polega na zasilaniu sekcji nisko- i wysokotonowej kolumny przez osobne wzmacniacze. Do konfiguracji potrzebujesz kolumn z podwójnymi terminalami, dwóch torów wzmacniających oraz zdjętych zworek. Najważniejsze są prawidłowa polaryzacja i wyrównanie poziomu głośności obu wzmacniaczy.
Jakie elementy są potrzebne?
Najpierw sprawdź tylną ściankę kolumn. Muszą znajdować się na niej dwie pary zacisków, zwykle opisane jako HF lub High dla sekcji wysokotonowej oraz LF lub Low dla sekcji niskotonowej. Zaciski są fabrycznie połączone metalowymi zworkami. W bi-ampingu trzeba je usunąć, ponieważ każda sekcja będzie zasilana osobnym przewodem.
Potrzebujesz także dwóch wzmacniaczy lub wzmacniacza zintegrowanego z wyjściem pre-out i dodatkowej końcówki mocy. Wyjście przeznaczone do nagrywania, na przykład pętla magnetofonowa, nie zastępuje pre-out, ponieważ zwykle nie jest regulowane razem z głośnością. Wzmacniacze powinny mieć zbliżoną czułość i charakterystykę wzmocnienia, a najlepiej być identycznymi modelami.
Przygotuj odpowiednią liczbę kabli głośnikowych oraz interkonektów. W niektórych układach potrzebne będą rozgałęźniki typu Y albo wyjście przelotowe w końcówce mocy. Przed rozpoczęciem upewnij się, że instrukcja kolumn i wzmacniaczy dopuszcza takie połączenie. Lista wymagań wygląda następująco:
- Kolumny z podwójnymi terminalami – osobne zaciski dla sekcji nisko- i wysokotonowej.
- Dwa tory wzmacniające – dwa wzmacniacze stereofoniczne albo integra z pre-out i dodatkowa końcówka mocy.
- Kable głośnikowe – osobne przewody dla sekcji LF i HF każdej kolumny.
- Interkonekty lub rozgałęźniki – zależnie od wyjść przedwzmacniacza i wejść końcówek mocy.
- Zgodne poziomy wzmocnienia – różne wzmacniacze mogą podawać różną głośność przy tym samym sygnale wejściowym.
Bi-amping poziomy i pionowy – czym się różnią?
Określenia „poziomy” i „pionowy” opisują sposób podziału pracy między wzmacniacze. W układzie poziomym jeden wzmacniacz obsługuje sekcję niskotonową obu kolumn, a drugi sekcję wysokotonową obu kolumn. W układzie pionowym każdy wzmacniacz zasila jedną kolumnę, czyli jednocześnie jej sekcję nisko- i wysokotonową.
| Cecha | Bi-amping poziomy | Bi-amping pionowy |
|---|---|---|
| Podział pracy | Jeden wzmacniacz zasila bas obu kolumn, drugi górę obu kolumn. | Każdy wzmacniacz obsługuje jedną kolumnę i oba jej pasma. |
| Wymagania | Dwa tory wzmacniające oraz rozdzielenie sygnału na sekcję LF i HF. | Dwa tory wzmacniające, po jednym na kolumnę, oraz odpowiednie rozdzielenie sygnału. |
| Główna zaleta | Łatwiejsze dopasowanie wzmacniacza do sekcji basowej i wysokotonowej. | Lepsza separacja kanałów, ponieważ każdy wzmacniacz pracuje z jedną kolumną. |
Wybór zależy od dostępnych wyjść i charakterystyki wzmacniaczy. Układ pionowy wymaga szczególnej kontroli zgodności obu urządzeń, ponieważ każdy wzmacniacz zasila inny kanał stereo. W układzie poziomym łatwiej przypisać mocniejszy wzmacniacz do sekcji niskotonowej, ale trzeba pilnować, aby poziomy obu pasm były właściwie zrównoważone.
Bi-amping – jak podłączyć zestaw krok po kroku?
Przed zmianą połączeń wyłącz wzmacniacze i odłącz je od gniazda zasilającego. Nie podłączaj ani nie odłączaj przewodów głośnikowych przy włączonych urządzeniach. Następnie wykonaj czynności w tej kolejności:
- Sprawdź oznaczenia terminali na kolumnach i przypisz je do sekcji LF oraz HF.
- Zdejmij metalowe zworki łączące zaciski wysokotonowe z niskotonowymi. Odłóż je w bezpieczne miejsce, ponieważ będą potrzebne przy powrocie do standardowego połączenia.
- Podłącz wyjście przedwzmacniacza do obu torów wzmacniających. Użyj rozgałęźników typu Y lub wyjścia przelotowego, jeśli konstrukcja urządzeń tego wymaga.
- Podłącz przewody głośnikowe do terminali kolumn. W układzie poziomym jeden wzmacniacz połącz z zaciskami LF obu kolumn, a drugi z zaciskami HF. W układzie pionowym każdy wzmacniacz połącz z sekcjami LF i HF jednej kolumny.
- Połącz zaciski dodatnie wzmacniacza z dodatnimi zaciskami kolumn, a ujemne z ujemnymi. Czerwony przewód lub oznaczona żyła powinny zachować tę samą funkcję po obu stronach.
- Dokręć zaciski i sprawdź, czy żadne żyły przewodów nie dotykają sąsiedniego terminala.
Nie wolno pozostawić zworek na terminalach podczas bi-ampingu. Zworki łączą sekcje kolumny, które w tej konfiguracji mają być zasilane osobno. Ich pozostawienie może doprowadzić do nieprawidłowego połączenia wyjść wzmacniaczy, a w konsekwencji do zwarcia lub uszkodzenia urządzeń. Jeśli nie masz pewności, jak działa zwrotnica w kolumnach, przerwij instalację i sprawdź dokumentację producenta.
Co sprawdzić przed pierwszym uruchomieniem?
Po podłączeniu nie ustawiaj od razu wysokiej głośności. Najpierw uruchom system z minimalnym poziomem i zweryfikuj poprawność pracy obu sekcji. Kontrolę przeprowadź w następującej kolejności:
- Sprawdź, czy wszystkie zworki zostały zdjęte z obu kolumn.
- Sprawdź polaryzację każdego połączenia, czyli plus do plusa i minus do minusa.
- Upewnij się, że przewody LF i HF trafiły do właściwych terminali.
- Włącz system przy minimalnej głośności i sprawdź, czy pracują obie sekcje każdej kolumny.
- Wyrównaj głośność obu torów wzmacniających, ponieważ różna czułość urządzeń może zaburzyć balans tonalny.
Bi-amping – lista kontrolna
Przed rozpoczęciem odsłuchu upewnij się, że wszystkie poniższe punkty są spełnione:
- Zworki między terminalami LF i HF są zdjęte.
- Każdy przewód ma prawidłową polaryzację, czyli plus jest połączony z plusem, a minus z minusem.
- Wzmacniacze są podłączone do właściwych sekcji kolumn.
- Żaden przewód nie powoduje zwarcia między sąsiednimi zaciskami.
- Poziomy głośności obu torów są wyrównane przed zwiększeniem głośności.
Najbezpieczniej zacząć od niskiego poziomu głośności i dopiero po potwierdzeniu prawidłowego działania zwiększać go stopniowo. Jeżeli pojawią się trzaski, brak jednego zakresu pasma albo nienaturalnie cichy kanał, wyłącz system i ponownie sprawdź zworki, polaryzację oraz przypisanie przewodów.
